Rahim Sarkması Nedir? Tedavisi Nasıl Yapılır?
Vajina bölgesinde baskı, aşağı doğru çekilme hissi veya “bir şey dışarı çıkıyormuş” gibi bir his yaşıyorsanız bunun nedeni rahim sarkması olabilir. Özellikle doğum yapmış, menopoz dönemine girmiş veya uzun süredir pelvik tabanı zorlayan faktörlere maruz kalan kadınlarda görülebilen bu durum, hafif bir anatomik değişiklikten günlük yaşamı ciddi şekilde etkileyen ileri derece sarkmaya kadar farklı düzeylerde olabilir. Önemli olan yalnızca rahmin ne kadar aşağı indiği değil; idrar, bağırsak, cinsel yaşam ve günlük konfor üzerindeki etkisinin birlikte değerlendirilmesidir.
Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Prof. Dr. İsmail Mete İtil, rahim sarkması ve pelvik organ prolapsusu muayenesinde hastanın şikâyetlerini, sarkmanın derecesini ve yaşam beklentilerini birlikte ele alarak kişiye özel tedavi planı uygulanmaktadır.
Rahim Sarkması Nedir?
Rahim sarkması veya uterus prolapsusu, rahmi pelvis içerisinde destekleyen kas ve bağ dokularının zayıflaması sonucunda rahmin vajinal kanala aşağı doğru inmesidir. Sarkma hafif düzeyde kalabileceği gibi ilerleyen durumlarda rahim ağzı veya rahmin bir bölümü vajina girişinden dışarı doğru görülebilir.
Rahim sarkmasına mesane sarkması veya rektumun vajinaya doğru bombeleşmesi gibi başka pelvik organ problemleri de eşlik edebilir.

Rahim Sarkması Belirtileri Nelerdir?
Rahim sarkması her kadında aynı belirtiyi oluşturmaz.
En sık görülen belirtiler:
-
Vajinada dolgunluk veya baskı hissi
-
Vajinadan dışarı doğru çıkıntı hissedilmesi
-
Pelvik bölgede ağırlık
-
Bel veya alt karın bölgesinde rahatsızlık
-
İdrar kaçırma veya idrarı tam boşaltamama
-
Kabızlık veya dışkılama sırasında zorlanma
-
Cinsel ilişkide rahatsızlık
Hafif sarkmalar bazen hiçbir belirti vermeyebilir ve jinekolojik muayene sırasında fark edilebilir.
Rahim Sarkması Neden Olur?
Rahim sarkmasının temelinde pelvik tabanın destek gücünün azalması bulunur. Vajinal doğumlar, özellikle zor veya tekrarlayan doğumlar, yaşlanma, menopoz, fazla kilo, kronik kabızlık, sürekli ağır kaldırma ve kronik öksürük pelvik taban üzerinde baskıyı artırabilir.
Rahim Sarkması Nasıl Anlaşılır?
Tanı çoğunlukla jinekolojik muayene ile konulur. Muayene sırasında hastadan ıkınması veya öksürmesi istenerek pelvik organların hareketi doktor tarafından dikkatlice muayene edilir. Aynı zamanda mesane, vajina ön-arka duvarları ve rektum desteği de kontrol edilir.
Rahim Sarkmasının Dereceleri Nelerdir?
Pelvik organ sarkmaları rahmin veya diğer organların vajinaya göre konumuna göre derecelendirilebilir.
Hafif derecede rahim aşağı doğru yer değiştirmiş ancak vajina dışına çıkmamıştır. İleri evrelerde ise rahim ağzı veya rahim dokusu vajina girişine kadar ulaşabilir veya dışarı çıkabilir.
Ancak tedavi kararı yalnızca derecelendirmeye göre verilmez. Aynı derecedeki iki kadının şikâyetleri tamamen farklı olabilir.
Rahim Sarkması Ameliyatsız Tedavi Edilebilir Mi?
Evet. Özellikle hafif ve orta derecede veya cerrahi istemeyen kadınlarda ameliyatsız tedavi uzman doktor kontrolünde mümkündür. Pelvik taban egzersizleri kasların destek gücünü artırabilir ve bazı belirtilerin azalmasına yardımcı olabilir.
Rahim Sarkması Ameliyatı Nasıl Yapılır?
Rahim sarkıklığı ameliyatı günlük yaşamı belirgin şekilde etkiliyorsa ve ameliyatsız yöntemlerle yeterli rahatlama sağlanamıyorsa uygulanmalıdır. Ameliyat vajinal, laparoskopik veya uygun hastalarda robotik yöntemlerle yapılabilir.
Bazı hastalarda rahim alınarak pelvik destek onarılırken, bazı seçilmiş kadınlarda rahim korunarak askı ameliyatları yapılabilir.
Hangi yöntemin uygun olduğu yaş, gebelik isteği, cinsel yaşam, sarkmanın tipi ve eşlik eden diğer pelvik organ problemlerine göre belirlenir.
Rahim Sarkması Ameliyatında Rahim Alınır mı?
Hayır. Rahim sarkması ameliyatı rahim alınmaz. Uygun hastalarda rahmin yerinde bırakıldığı ve destek dokularına yeniden asıldığı rahim koruyucu cerrahi işlem uygulanmaktadır. Rahim Sarkması Tekrarlar Mı?
Rahim sarkması tedavisi sonrasında tekrarlama olasılığı çok düşük bir ihtimal bile olsa vardır. Tekrarlama riski yapılan ameliyatın türü, doku özellikleri, kilo, kronik öksürük, kabızlık ve ağır kaldırma gibi faktörlerden etkilenebilir.
Bu nedenle tedavi sonrasında ideal kilonun korunması, kabızlığın önlenmesi ve pelvik tabanı aşırı zorlayan aktivitelerin azaltılması önemlidir.
Kadın Doğum Doktoru Prof. Dr. İsmail Mete İtil, rahim sarkması tedavisinde yalnızca mevcut sarkmayı değil, mesane ve bağırsak fonksiyonlarını, pelvik tabanı ve hastanın gelecekteki yaşam beklentilerini birlikte değerlendirerek kişiye özel yaklaşım planlamaktadır.
Sıkça Sorulan Sorular
Rahim Sarkması Kendiliğinden Düzelir Mi?
Belirgin rahim sarkması çoğunlukla kendiliğinden tamamen düzelmez. Hafif olgularda belirtiler yaşam tarzı düzenlemeleri ve pelvik taban tedavisiyle kontrol altına alınabilir.
Rahim Sarkması Ağrı Yapar Mı?
Pelvik bölgede baskı, ağırlık ve bel ağrısı görülebilir. Ancak her rahim sarkması ağrılı olmak zorunda değildir.
Rahim Sarkması İdrar Kaçırmaya Neden Olur Mu?
Evet, pelvik destek bozuklukları idrar kaçırma veya mesaneyi tam boşaltamama gibi sorunlarla birlikte görülebilir.
Rahim Sarkması Cinsel İlişkiyi Etkiler Mi?
İleri sarkma vajinada baskı, rahatsızlık veya ilişkide ağrıya neden olabilir. Ancak cinsel sorunların farklı nedenleri de bulunabilir.
Rahim Sarkması Gebeliğe Engel Olur Mu?
Hafif sarkma gebeliğe kesin engel değildir. Ancak ileri prolapsus ve gebelik planı bulunan kadınların tedavisi kişiye özel değerlendirilmelidir.
Rahim Sarkması Menopozdan Sonra Artar Mı?
Yaşlanma ve menopozla birlikte dokuların destek gücünde azalma olabilir. Bu nedenle prolapsus ileri yaşlarda daha sık görülebilir.
Rahim Sarkması İçin Hangi Doktora Gidilir?
Rahim ve pelvik organ sarkmaları için kadın hastalıkları ve doğum uzmanına, gerekli durumlarda pelvik taban cerrahisi konusunda deneyimli hekime başvurulabilir.
Pessar Rahim Sarkmasını Kalıcı Olarak Tedavi Eder Mi?
Pessar sarkan organları mekanik olarak destekleyerek belirtileri azaltabilir ancak dokuları kalıcı olarak eski konumuna getiren cerrahi bir tedavi değildir.
Rahim Sarkması Ameliyatından Sonra Spor Yapılır Mı?
Evet, ancak ağır kaldırma ve yoğun egzersize dönüş ameliyatın türüne ve iyileşmeye göre doktor tarafından planlanmalıdır.
Rahim Sarkması Ameliyatından Sonra Tekrar Doğum Yapılabilir Mi?
Rahim koruyucu cerrahi sonrasında gebelik mümkün olabilir. Ancak gebelik ve doğum prolapsusun tekrarlama riskini etkileyebileceğinden doğurganlık planı ameliyat öncesinde mutlaka konuşulmalıdır.
Bu yazı bilgilendirme amaçlı olup, tanı ve tedavi için değildir.
Prof. Dr. İsmail Mete İtil | Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı